No dobra, kto z nas nie spotkał się z tym dziwnym zjawiskiem – pomidor, który zamiast pachnieć soczysto i świeżo, wali jak… no, powiedzmy, że nie najprzyjemniej. Serio, śmierdzący pomidor to temat, który potrafi wyprowadzić z równowagi każdego ogrodnika, zwłaszcza jak z nadzieją zerkniesz na krzak, a tam – niespodzianka. Chodź, pogadamy sobie o tym, dlaczego tak się dzieje i co z tym fantem zrobić, żeby nie zniechęcić się do własnych upraw. I tyle, nie ma co marudzić!
Śmierdzący pomidor – dlaczego pomidory cuchną i jak temu zaradzić?
Dlaczego pomidory czasem śmierdzą nieprzyjemnie?
No właśnie, z czym to się je? Pomidor, który zamiast pachnieć słodko i świeżo, wydaje z siebie zapach mocno nieprzyjemny, to nie jest normalka. Zazwyczaj za taki fetor odpowiadają różne czynniki – może to być zbyt duża wilgotność, przez którą zaczyna się gnić albo pojawia się pleśń. No i wtedy zaczyna śmierdzieć jak zgnilizna, a nie jak soczysty owoc. Zdarza się też, że roślina jest przelana albo ma za dużo azotu – wtedy jej metabolizm szwankuje i produkuje dziwne związki, które skutkują brzydkim zapachem. Widziałem to na własne oczy, gdy pewnego lata po deszczach moje pomidory zaczęły pachnieć jak stary skarpet. Serio, nie żartuję! No i jeszcze jest kwestia chorób grzybowych, bakterii – one też potrafią namieszać. A że pomidor to roślina kapryśna, to czasem jeden błąd i już mamy zafundowany ten „aromat”. Kto by pomyślał, że taki malutki owoc może robić takie zamieszanie w ogrodzie…
Czy złe podlewanie może sprawić, że pomidor będzie śmierdział?
No pewnie, że tak! Podlewanie to temat rzeka, serio. Z jednej strony pomidor kocha wodę – bez niej ani rusz, ale z drugiej strony, jeśli przesadzimy i będziemy lać jak z cebra codziennie, to efekty mogą być opłakane. Przelane korzenie zaczynają gnić, roślina się dusi, a to z kolei powoduje, że owoce zaczynają wydzielać nieprzyjemne zapachy. Widziałem to na własnej skórze – raz zapomniałem, że mam pomidory w tunelu i podlewałem je codziennie rano i wieczorem. Efekt? Pomidory pachniały jak… no, nie powiem co. I tyle, nauczka na przyszłość. Z drugiej strony, podlewanie rzadziej, ale porządnie, to klucz do sukcesu. No i pamiętaj – woda na liście to zło, bo sprzyja chorobom, które też dają o sobie znać fetorem. Więc podlewaj u podstawy i trzymaj się zasady: nie za dużo, nie za mało. Złoty środek.
Jakie choroby mogą powodować nieprzyjemny zapach pomidorów?
Tutaj mamy całą menażerię nieszczęść. Najczęstsze choroby, które potrafią sprawić, że pomidor śmierdzi, to różne infekcje bakteryjne i grzybowe. Na przykład bakteryjna zgnilizna wierzchołkowa – wygląda niepozornie na początku, ale potem robi się brunatna, miękka plama, a wokół niej zaczyna się unosić ten ohydny zapach. Albo szara pleśń, która potrafi zalać całą roślinę i owoce szarawym nalotem, a zapach? No cóż, kto wąchał, ten wie, że to nie jest nic przyjemnego. Mało kto o tym mówi, ale właśnie takie choroby często powodują, że pomidory robią się śmierdzące. Poza tym, bakterie z rodzaju Erwinia to kolejny podstępny wróg. W ogrodzie trzeba mieć oczy szeroko otwarte, bo te choroby szybko się rozprzestrzeniają, zwłaszcza gdy wilgoć jest podwyższona. I teraz uwaga – często pomidory śmierdzą dopiero wtedy, gdy zaczynają gnić, więc jeśli czujesz ten zapach, to znaczy, że trzeba działać szybko. No i tyle – nie ma co zwlekać!
Czy śmierdzący pomidor nadaje się do jedzenia?
No, to pytanie, które spędza sen z powiek niejednemu ogrodnikowi. Moja rada? Jeśli pomidor śmierdzi jak zgniłe jaja albo coś podobnego, to lepiej go nie jeść. Serio, nie warto ryzykować zatrucia czy czegoś jeszcze gorszego. Czasem zdarza się, że zapach jest delikatny, bardziej kwaśny niż normalnie, ale wtedy można spróbować i ocenić smak. Jednak jeśli masz wątpliwości i wiesz, że coś jest nie tak – lepiej odpuść. Znam przypadek, kiedy koleżanka z ogrodu zjadła taki śmierdzący pomidor i skończyło się to brzusznym bólem. Nie polecam. I tak, szkoda wyrzucać, ale zdrowie ważniejsze. Lepiej zrobić kompost z takich owoców albo wrzucić je do śmietnika ogrodowego. No i tyle.
Jak zapobiegać powstawaniu śmierdzących pomidorów w ogrodzie?
Zapobieganie to podstawa! Po pierwsze – podlewaj mądrze, czyli u podstawy, nie na liście, i nie przesadzaj z ilością. Po drugie – dbaj o dobrą cyrkulację powietrza między krzakami, bo wilgoć i stojące powietrze to raj dla chorób. Ja zawsze rozstawiam krzaki tak, żeby miały gdzie oddychać, bo inaczej to drama. Po trzecie – usuwaj chore liście i owoce na bieżąco, bo to jak pożywka dla bakterii i grzybów. No i jeszcze jedna rzecz – warto stosować naturalne środki ochrony roślin, jak wyciągi z czosnku czy pokrzywy, które trochę hamują rozwój chorób. A jeśli masz możliwość, wybieraj odmiany odporne na choroby, to już pół sukcesu. Mało kto o tym mówi, ale zdrowa gleba, bogata w mikroorganizmy, też pomaga trzymać pomidory w dobrej kondycji. Także, trochę uwagi i cierpliwości, a śmierdzące pomidory zostaną w sferze koszmarów. No i tyle, proste!
Czy nietypowy zapach pomidorów może mieć związek z glebą?
Oj, zdecydowanie! Gleba to podstawa, jak nie zadbasz o nią, to potem pomidory mogą się odwdzięczyć różnymi kaprysami, w tym i zapachami. Jeśli ziemia jest zbyt kwaśna albo przeciwnie – zasadowa, to roślina może mieć problem z pobieraniem składników odżywczych, co wpływa na smak i zapach owoców. Pamiętam, jak w zeszłym sezonie miałem działkę, gdzie gleba była trochę za mokra i ciężka, a pomidory zaczęły wydzielać taki dziwny, lekko zgniły aromat. Po zbadaniu pH i poprawieniu struktury gleby wszystko wróciło do normy. No i jeszcze jedno – nadmiar azotu w glebie potrafi sprawić, że owoce będą miały nieprzyjemny zapach i smak, bo roślina produkuje wtedy za dużo azotowych metabolitów. Także, jak się zastanawiasz, czemu pomidory śmierdzą, to spójrz na ziemię pod krzakiem, może tam jest pies pogrzebany. I tyle.
Czy można coś zrobić z już śmierdzącym pomidorem?
No i tu zaczyna się walka z czasem. Jak już masz pomidora, który śmierdzi, to niestety, nie ma cudownych sposobów, żeby ten zapach nagle zniknął. Możesz spróbować szybko zjeść go, jeśli zapach jest ledwie wyczuwalny i smak nie jest fatalny, ale jeśli śmierdzi mocno, to lepiej nie ryzykować. Można też wykorzystać takie pomidory na kompost, o ile nie są bardzo zainfekowane chorobami, bo inaczej choroby mogą się rozprzestrzenić. Czasem jednak zdarza się, że śmierdzący pomidor to objaw gnicia wewnątrz – wtedy lepiej od razu wyrzucić. No i pamiętaj, żeby sprawdzić całą roślinę, bo jeśli jeden pomidor śmierdzi, to może reszta też jest zagrożona. No i tyle – lepiej zapobiegać, niż leczyć, ale jak już się zdarzy, to działaj szybko.
Podsumowanie
No i co tu dużo mówić – śmierdzący pomidor to nie jest coś, co chcemy mieć w ogrodzie, ale czasem się zdarza każdemu. Ważne, żeby wiedzieć, co może powodować ten zapach i jak sobie z tym radzić, bo wtedy można uniknąć sporych rozczarowań. Pamiętaj o podlewaniu z głową, dbaj o glebę i obserwuj swoje krzaki – one szybko dadzą znać, jeśli coś jest nie tak. A jeśli już trafisz na śmierdzący owoc, lepiej go wyrzuć, niż ryzykować. No i tyle – ogrodnictwo to trochę jazda bez trzymanki, ale z takim podejściem da się to ogarnąć. Powodzenia i nie dajcie się śmierdzącym pomidorom!
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Dlaczego pomidory śmierdzą?
To najczęściej efekt nadmiaru wilgoci, chorób lub złego nawożenia. Czasem to też gnicie lub infekcje bakteryjne.
Czy śmierdzące pomidory można jeść?
Lepiej nie! Jeśli zapach jest nieprzyjemny, to owoc może być zepsuty lub chory.
Jak podlewać pomidory, żeby nie śmierdziały?
Podlewaj u podstawy, nie na liście, i unikaj przelania roślin.
Czy choroby powodują nieprzyjemny zapach pomidorów?
Tak, niektóre bakterie i grzyby powodują gnicie i charakterystyczny brzydki zapach.
Czy gleba ma wpływ na zapach pomidorów?
Oczywiście, zła struktura lub pH gleby mogą powodować problemy z zapachem i smakiem owoców.
Jak zapobiegać śmierdzącym pomidorom?
Dbaj o odpowiednie podlewanie, dobrą cyrkulację powietrza, usuwaj chore części roślin i stosuj naturalne środki ochrony.
